Verschil Nederlandse en Vlaamse spelregels

Het Nederlands en het Vlaams. Buren, broers, vrienden. Zo gelijkaardig en toch zo verschillend.

Zo klinkt de zin ‘mijn botten zijn vies’ in Nederland nogal griezelig, terwijl dit tijdens een Vlaamse herfst een doodnormale zin is. En mijn date met een Nederlander zou best ongemakkelijk worden als ik zou voorstellen om ‘samen te poepen’. De meeste Nederlanders en Belgen kennen deze hilarische verschillen, maar er zijn ook woorden die een stuk minder bekend zijn.

Denk aan ‘contacteren’, ‘herbeginnen’ en ‘luidop’. Toen ik als Vlaamse in Nederland kwam wonen had ik geen idee! Dit zijn juist de woorden die pas echt handig zijn om te weten! Ik zet de verschillen in Nederlandse en Vlaamse spelregels naast elkaar. Ben ik een woord vergeten? Mail me en ik vul de lijst aan!

Kies je voor Nederlandse of Vlaamse spelregels?

Ik gooi er even een disclaimer tussen: dit artikel is puur informatief en heeft niet het doel om Vlaamse spelregels af te keuren.

Toen ik ooit een andere vraag stelde op Facebook, waren de meningen over het gebruik van Vlaamse woorden in spelregels nogal verdeeld.

Vlaamse spelregels: Wat de tegenstanders zeggen

“Wanneer je je richt op het Nederlandstalige taalgebied, moet je het Nederlands gebruiken.”

“Belgen (Vlamingen) begrijpen Nederlandse woorden, maar omgekeerd is dit niet altijd zo.”

Vlaamse spelregels: Wat de voorstanders zeggen

“Standaardtaal in België is niet hetzelfde als standaardtaal in Nederland.” Bron.

“Vlaamse woorden zullen niet voor zodanige onduidelijkheden zorgen dat je niet weet hoe je het spel moet spelen.”

“Van een uitgever van Nederlandse bodem verwacht ik de regels in het Nederlands.

Terwijl ik bij een Vlaamse uitgever niet opkijk van een meer Vlaamse regeltekst.”

Ben ik voor- of tegenstander?

Ik sluit me aan bij de laatste opmerking: een Vlaamse uitgever* mag zeker Vlaamse spelregels schrijven. Dat vind ik eigenheid uitstralen. Daarbij stelt Taaladvies.net: “De standaardtaal is voor het grootste deel gelijk in Nederland en België en de verschillen die voorkomen zijn vaak gradueel.” Zolang de spelregels dus duidelijk zijn voor het hele taalgebied, zie ik het probleem niet.

Sterker nog, ik voel me als Vlaamse speler gezien! Wanneer mijn zoontje een Nederlandse tekenfilm kijkt waarin een Vlaams personage zit, spring ik haast van vreugde op de zetel (bank ). Bij spellen is dat net zo. Inclusie en samen spelen gaan hand in hand!

*Wat een Waalse, Oost-Belgische of Brusselse uitgever doet met een Nederlandstalige uitgave is nog de vraag.

Vlaamse versus Nederlandse woorden

Nog een disclaimer. Ik beloof dat dit de laatste is voor dit artikel. Taal is veranderlijk en verschilt per regio, tijd en gevoel. De onderstaande tabel is gebaseerd op betrouwbare bronnen. Toch kan het dat jij het andere woord gebruikt. Taal stopt tenslotte niet aan de grens.


bijhorend / bijbehorend / daarbij horend	bijbehorend / daarbij horend	Vlaanderen.be
contacteren	contact opnemen met	Taaladvies.net
eender wie / gelijk wie / om het even wie / wie dan ook	om het even wie / wie dan ook	Taaladvies.net
eenmaal / zodra / als / wanneer	zodra / als / wanneer	Taaladvies.net
herbeginnen	opnieuw beginnen	Taaladvies.net
in wijzerzin (in tegenwijzerzin)	met de klok mee / rechtsom (tegen de klok in / linksom)	Vlaanderen.be
inhoudstafel	inhoudsopgave	Vlaanderen.be
in voorraad > op voorraad	in voorraad < op voorraad	Taaladvies.net
luidop / hardop	hardop	Vlaanderen.be
maximum (als bijvoeglijk naamwoord)	maximaal (als bijvoeglijk naamwoord)	Onzetaal.nl
meteen	gelijk / meteen (formeel)	Taaladvies.net
nadien (informeel) / daarna	nadien (formeel) / daarna	Taaladvies.net
net (tegenstelling)	juist (tegenstelling)	Taaladvies.net
om beurt / om de beurt / om beurten	om de beurt / om beurten	Vlaanderen.be
omwille van (redengevend)	wegens / vanwege / door	Vlaanderen.be
Ofwel verhoog je het bod, ofwel pas je.	Ofwel je verhoogt het bod, ofwel je past.	Onzetaal.nl
op het einde	aan het einde	Vlaanderen.be
telkens	telkens als	Taaladvies.net
ten laatste	uiterlijk / op zijn laatst	Taaladvies.net
toelaten	toestaan	Taaladvies.net
vermits / aangezien / omdat	aangezien / omdat	Vlaanderen.be

Wist je dit over Vlaamse koeken?

Nog een leuk weetje om af te sluiten: in de Vlaamse spreektaal hoor je wel eens het woord ‘koeken’ vallen tijdens een kaartspel.

Dit betekent niet dat de speler een portie koekjes bestelt (nou ja, soms wel), maar het over ‘ruiten’ heeft. Ruiten drie wordt dan koeken drie. Doe mij er maar eentje.